Het SoW-proces begint al
in 1959 met een voorstel een gezamenlijke kinderoppasdienst te organiseren.
Maar het ‘echte’ werk begint in 1962 met een contactavond tussen de
kerkenraden. Pas in 1980 volgt de eerste gezamenlijke vergadering, en
sindsdien worden steeds meer activiteiten gezamenlijk opgepakt. In 2003
volgt de federatie, en nu is het proces afgesloten met de vereniging
tot Protestantse gemeente Goor waarvan de acte is ondertekend op 20
juni 2007.
De heren Frits Schutte, notaris Adriaan Bracht en Joop Stam tijdens het
ondertekenen van de acte van vereniging op 20 juni 2007.
Federatie.
De zaterdag vóór Pinksteren 2003 wordt in een stijlvolle bijeenkomst in de
Gereformeerde Ontmoetingskerk de federatieovereenkomst ondertekend. Bij die
gelegenheid kiest Lucas Schoemakers, voorzitter van de hervormde kerkenraad,
psalm 127:
‘Als de
Heer het huis niet bouwt,
bouwen de mensen voor niets.
Als de Heer de stad niet
bewaakt,
Waakt de wachter voor niets’
Deze bijeenkomst is
tevens de laatste in de gereformeerde Ontmoetingskerk vanaf de volgende (pinkster)morgen
kerken we in de Hofkerk.
(De Hofkerk zal in de komende jaren (2005)worden verbouwd.)
Ernst Ossewaarde,
voorzitter van de gereformeerde kerkenraad, staat stil bij dromen die geen
bedrog zijn, mits je er wat voor doet.
Het moet "de kerk van onze dromen worden", een gebouw dat past bij de visie
die de gefedereerde gemeente voor de toekomst heeft ontwikkeld.
De kerk van onze dromen ... biedt
veel ruimte voor persoonlijke geloofsbeleving, ... is een schuilplaats voor
kwetsbaren in onze samenleving, ... is een speelplaats voor onze jeugd, ...
respecteert andersdenkenden en anders gelovenden.
Nieuw interieur Hofkerk
De hervormde kerk in Goor is een rijksmonument en krijgt in 2003 van de
gefedereerde gemeente de naam Hofkerk. Intussen wordt goed nagedacht over
het interieur. De gemeente kan kiezen uit drie schetsen.
Het ontwerp van
Monumenten Adviesbureau Delfgou BV te Scherpenzeel wordt gekozen. In dit
ontwerp wordt het oude interieur met banken geheel gestript en vervolgens
rigoureus 180 graden gedraaid. Hierdoor worden de zichtlijnen op het nieuwe
liturgisch centrum sterk verbeterd en wordt de opstelling flexibel. De vloer
wordt voorzien van vloerverwarming en belegd met granieten tegels. Oude
zandstenen vloerdelen en grafelementen worden hergebruikt onder het
orgelbalkon. Stadelmaier BV te Nijmegen wordt gevraagd om een
interieurplan te ontwerpen. Dit resulteert in lichte en rustige kleuren en materialen,
waarbij verbinding is gezocht tussen nieuwe en authentieke
interieurelementen. Om eenheid in stijl te creëren, wordt gekozen voor
volledig nieuwe liturgische elementen en bijpassende stoelen in licht en
donker eiken.
Dit raam is in 1967 ontworpen en vervaardigd door
glazenier Alex Luigjes (Amersfoort) voor de toenmalige gereformeerde
Ontmoetingskerk. Het heet ‘Ontmoeting in beschermde ruimte’. Hij is
uitgegaan van de gedachte van de ontmoeting tussen mens en God en de mensen
onderling. Deze ontmoetingsgedachte ligt verankerd in Johannes 1: 45 – 52.
Hij bracht de figuur van Natanaël in een besloten ruimte onder de bladerbos
van de vijgenboom, als een bidcel. Zoals de ontmoetingsruimte van de Hofkerk
voor kleinschalige bijeenkomsten als vesper- en Taizé-vieringen in feite de
bidcel kan zijn van de verzamelde gemeente.
De figuren van Jezus en Filippus creëerde hij boven Natanaël als twee mensen
uit deze tijd, daarmee het geloof een plaats gevende in de tijd waarin wij
leven. Een ontmoeting in de beschermde ruimte. Hij schiep in zijn compositie
grote opwaartse lijnen, stroom en tegenstroom, en met daarin besloten vissen
symboliseerde hij de engelen van God opklimmend van en nederdalend naar de
Mensenzoon.
Als een alles dragend element plaatste glazenier Luigjes onder in het raam
het christelijke symbool van de vis: de Zoon, en opwaarts stijgend de vlam:
de Vader, en als een naar de hemel reikende afsluiting de vogel: de Heilige
Geest.
F. Schutte
Reactie gemeenteleden.
Ook in Goor is er de
nodige emotie over federatie, verkoop, verwijderen van de banken, nieuw
interieur. Een grote meerderheid schaart zich achter het gekozen beleid,
maar het proces kent helaas ook enkele afhakers. Zij zoeken hun heil elders,
of zijn zoekende. Toch zien we enkelen weer terugkeren en dat stemt ons
dankbaar.
Bij de meerderheid overheerst een gevoel van blijdschap over het gevolgde
proces, en vaak groot enthousiasme over het nieuwe interieur. Ook veel
ouderen geloven hun ogen niet als ze het nieuwe interieur voor het eerst
zien, en steken hun waardering niet onder stoelen ‘of banken’.
Toekomst.
We hebben ook een
ambitieuze missie geformuleerd: ‘De protestantse gemeente in Goor wil een
gemeente zijn die geïnspireerd wordt door het Woord en vandaar uit
doelgericht wil bouwen aan een groeiende geloofsgemeenschap die met respect
voor elkaar en elkaars geloofsbeleving de ontmoeting met God en met elkaar
wil vieren en uitdragen in de samenleving.’ We geven deze missie vorm in
vijf visie-elementen: pluriformiteit, groei, ontmoeting, jongeren en
geloofsbeleving. Deze worden ingevuld door de werkgroepen, met meepraten en
meedenken in gemeenteavonden. Wij hopen en bidden dat – levend in de
verwondering – de droom, uitgesproken bij de federatie, zal uitkomen in een
bloeiende gemeente.
Frits Schutte –
voorzitter kerkenraad Hofgemeente
Ernst Ossewaarde – voorzitter werkgroep Hofkerk.
-
|
terug naar de top |
Interieurplan – fa. Stadelmaier
Algemeen
De sfeer in het gebouw is er één van licht en rust. Een
verdere uniformering van de vaste elementen in de kerk zal deze sfeer
versterken en zal de heldere vorm ervan nog meer ruimte bieden. Door de
verplaatsing van het liturgisch centrum naar het koor tegenover de
preekstoel en dit te verhogen met twee treden (40 cm) ontstaan een beter
focuspunt en beter zicht.
Tevens bevordert de communicatie met de kerkgangers doordat 30% van de
aanwezigen binnen een straal van 7 meter van de avondmaaltafel zullen
zitten. De breedte van deze ruimte houdt haar goed toegankelijk. Door in het
interieur te kiezen voor elementaire vormentaal komen de aspecten van zowel
de authentieke setting als het eigentijdse gebruik het sterkst tot hun
recht. Dit alles legt het accent op de handelingen die plaatshebben en in
veel mindere mate op de objecten.
Het algehele kleur- en materiaalbeeld is licht en rustig, met accenten die
een verbinding vormen tussen het nieuwe en het authentieke interieur.
-
Wanden en
plafond zijn geschilderd in een eischaal tint, die is doorgetrokken
op het balkon bij het nieuwe liturgisch centrum. Op deze plaats blijven
echter de gouddetails gehandhaafd. Deze lichte aanblik versterkt rust en
sereniteit.
-
Transparante elementen in gezandstraald glas of lexan zijn
toegevoegd. Deze elementen vergroten de sereniteit en vormen tegelijkertijd
een verbintenis met het keramiek van het doopvont.
-
Licht
eiken en
eikenfineer vormen de basis voor de meubelen, wat correspondeert met het
hout van het orgel. De lichte kleur van het hout maakt dat de meubelen in de
ruimte niet te zwaar worden, al zijn ze massief.
-
Donker
eiken vormt
een aanvulling op het lichte eiken en slaat een brug naar het hout van
deuren, het antieke hekwerk en de kansel. De deuren worden in aanblik
geüniformeerd.
-
Accenten in
messing, gecoat of gepatineerd, versterken het eigentijdse van de
meubelen, zonder deze te tijdsbepalend te maken. De tint correspondeert met
de aanwezige gouden elementen.
-
Grijsgroene en
geoxideerde tinten zijn toegevoegd aan het gehele beeld in de vorm
van de drie reeds aanwezige keramische stukken.
-
De
lichtgrijs natuurstenen vloer die niet te glad is, zal de serene sfeer
verder versterken. Deze vloer is in zogeheten halfwild verband gelegd, zodat
ook de combinatie met de te hergebruiken oude stenen, geconcentreerd onder
het orgel, eenvoudiger is. Bovendien behoeft de ruimte geen strakke
vloerlijnen, aangezien de indeling en grondvormen al helder genoeg zijn.
Specifiekere indeling
van de ruimte.
Om de
symmetrie
verder uit te buiten is het hekwerk
links van het podium geplaatst. Hiermee is feitelijk de muur van de
rechterzijde ook links doorgetrokken. Zo ontstaat een opbergruimte achter
het hek en verbetert de blik op de graftombe. Aan die achterzijde zijn
panelen gehangen van fiberdoek, die de openingen afdichten. Deze panelen
zijn lichtgewicht, vlamwerend en verschuifbaar. Ook kan hier lexan of glas
worden gebruikt. Het hekwerk zelf behoudt zijn oorspronkelijke donkereiken
kleur.
Aan de andere zijde van het liturgisch centrum zijn aan de rechterwand de
panelen met het evangelie van Lucas aangebracht. Het ritme dat daardoor
ontstaat, suggereert een nog grotere symmetrie.
Aan weerszijden van
het orgel
bevindt zich nog een deel
geschilderde balustrade. De trap is vernieuwd als wenteltrap en bij de
rechter pilaar geplaatst. De balustrade komt hiermee links te vervallen, wat
het gevoel van evenwicht zal herstellen. Aangezien de balustrade aan de
rechterzijde niet in het zicht is, wordt deze in de kleur van de wand
geschilderd met behoud van de goudaccenten.
Het
liturgisch centrum
vertoont een eenheid in concept. Door alle liturgische functies te
ondersteunen met een eigen meubel is één grote tafel, waaraan de meeste
handelingen plaatshebben niet langer gewenst. De verschillende meubelen zijn
op en voor het ruime podium zo opgesteld dat zij alle goed zicht bieden op
de handelingen, zonder te verdrinken in de ruimte. Gezien de riante maat van
het liturgisch centrum zijn de meubelen grotendeels massiever in opzet. Een
te open constructie zou de objecten te iel maken en daarmee zouden zij
verdwijnen in de ruimte. Door een verfijnde detaillering, zoals nerfkeuze,
en 3D-effecten in de meubels wordt er eveneens voorkomen dat er een soort
blokvorming ontstaat.
Door de plaatsing van het doopvont vóór en
de paaskandelaar op de trap is een directe verbinding
aangebracht tussen de gemeente en de voorganger en wordt de betrokkenheid
van de aanwezigen bij de dienst vergroot. De meubelen hebben een oplopende
maatvoering vanaf de vloer van de kerkzaal. De kandelaar kan op de trap
worden verschoven en zo op de gewenst plek worden gezet.
De meest centrale plekken op het podium zijn voorbehouden aan de liturgische tafel
en het spreekgestoelte. Zij worden omlijst met een lezenaar, twee piëdestals
voor bloemen, die tevens ruimte bieden voor kleine kaarsen, een console voor
het liturgisch object en een console voor de oude bijbel; beide rechts en
links achterin het liturgisch centrum geplaatst. De reiking naar de hemel,
zoals verbeeld in het object, wordt daarmee verder versterkt.
De meubelen
zijn alle rechthoekig en tonen tevens een trapeziumvorm. De elementen staan
alle op een terugvallend voetstuk, waardoor zij enigszins gaan zweven. Dit
voetstuk is gelamineerd met messing, waardoor een weerschijn van vloer naar
meubel en vice versa ontstaat. Het geheel is uitgevoerd in licht eikenfineer
en de zijkanten zijn donker gebeitst. De avondmaaltafel heeft een bovenblad
in drie delen, een indeling die bij meerdere objecten is terug te vinden. De
kandelaar is boven recht en heeft zijn trapezium aan de onderzijde, op de
trap. Alle meubelen zijn met de hand of een steekwagentje via een mobiele
hellingbaan te verplaatsen, met uitzondering van de paaskandelaar. Tevens
bevindt zich bij de grote stukken aan de onderzijde een viltlaag die
verschuiving over kleinere afstanden mogelijk maakt.
De kaars
verzinkt in de kandelaar. De kaars ondersteunt het elementaire karakter van
het gehele interieur doordat zij geen afbeeldingen heeft. De nadruk komt
daarmee op het licht, de vlam, te liggen en niet op het attribuut. De houder
biedt verdere ruimte aan kaarsen voor de kindernevendienst. Deze kaarsen
staan niet in kandelaars, maar in veilige, kleine windlichten.
In plaats van één grote
knielbank, wat een obstakel zou worden, is gekozen voor twee stoelvormen
die naast elkaar geplaatst zijn. Dit houdt de vormen zelf luchtiger en maakt
verplaatsing aanzienlijk eenvoudiger.
De reeds aanwezige
messing collecteschalen worden opnieuw ingezet. Deze fraaie schalen
kunnen worden gerestaureerd en krijgen op deze wijze weer een goede plek in
de gemeenschap.
Ook twee van de
psalmenborden worden hergebruikt en krijgen een aanpassing in
uitvoering. De bovenlijst is verwijderd en de regels voor de bordjes zijn
aan de voorzijde glad. De borden worden ‘zwevend’ geplaatst aan weerszijden
van het liturgisch centrum op de pilaster.
De dooprol wordt
vervangen door een doopboek, dat desgewenst op een zichtbare plek in
de ruimte geplaatst kan worden. Er is geen directe noodzaak dit boek op het
liturgisch centrum te plaatsen.
Het kruis boven de
toegangsdeur wordt in zijn huidige vorm gehandhaafd en ondergaat een
kleuraanpassing. Het middendeel blijft blank en de buitendelen worden donker
gebeitst.
De achterwand, onder het balkon, wordt aan
weerszijden zover doorgetrokken dat de deuren uit het zicht verdwijnen. Om
deze deuren zo onzichtbaar mogelijk te laten zijn, zijn zij tevens in de
kleur van de wanden geschilderd. De achterwand zelf biedt mogelijkheid voor
banieren in de liturgische kleuren. Deze kleuren kunnen zonder probleem
worden afgestemd op de kleuren van de huidige stola’s.
Er worden comfortabele
houten stoelen geplaatst, schakelbaar en voorzien van armleuningen en
elementen om bijbel en liedboek op neer te leggen of een tas op te hangen.
Een drietal van de oude houten banken krijgt een plaats langs de
zuidwand.
Voor de filtering van het zonlicht is een systeem gekozen waarbij het licht wel wordt
gefilterd, zonder de ruimte te verduisteren.
Tevens kan op
eenvoudige wijze een opstelling worden gemaakt voor
kleine diensten,
waarbij niet de gehele kerk ingezet hoeft te worden. In zo’n geval heeft alles plaats op het liturgisch
centrum. Door de verplaatsbaarheid van de meubelen en de ruimte die het
centrum biedt, kan hier in een dienst voor kleinere groepen gehouden
worden.
Akoestisch systeem
Voor de Hofkerk is er een systeem ontwikkeld dat voldoet aan alle
functie-eisen. Zowel gesproken woord als muziek, met verschillende
microfoons en geluidsdragers, moet overal in de kerk goed verstaanbaar en
hoorbaar zijn. Basis van het concept is dat geluid hoorbaar en niet
zichtbaar moet zijn en dat het geluid uit de richting moet komen van de
oorspong.
Lichtplan
Er is een lichtplan ontwikkeld voor de complete aanlichting
van de Hofkerk.
Basis hiervoor zijn zowel het kerkelijke en monumentale karakter als de
geplande multifunctionaliteit.
Er is gekozen voor een (dimbare) koofverlichting rondom, gecombineerd met
drie van de vier oorspronkelijke kroonluchters. Deze laatste worden opnieuw
geverfd in een passende tint.
Het liturgisch centrum wordt compleet separaat aangelicht door een
praktische dimbare halogeen verlichting.
‘Doopkapel’
(A.C. van der Sluijs-Goud)
Bij de renovatie van
het interieur in 2005 is een nieuwe vloer gelegd van zwart marmer. De
doopvont, één van de nieuwe liturgische meubels met waterschaal en waterkan
van keramiek, heeft een centrale plaats vóóraan in de kerk, in het midden
van de gemeente aan de voet van de twee treden, die naar het liturgisch
centrum in de noordbeuk leiden.
De doopvont staat in/op
het symbolische baptisterium, de achthoekige doopkapel in de vorm van een
achthoekige ster in de zwart marmeren vloer. Deze achthoekige ster verwijst
naar de baptisteria die door de basiliekbouwers van de vroegchristelijke
Byzantijnse kerken gebouwd zijn (5e eeuw). Het baptisterium is
een achthoekige doopkapel met een verzonken doopbassin, meestal in
kruisvorm. De dopeling ging dan dóór het water om óp te staan tot een nieuw
leven. Het getal acht is in Bijbelse taal het symbool voor dit
ópstaan tot een nieuw leven, een leven met God. Acht = zeven plus één: 7 het
getal van de dagen der schepping, de aardse volheid; 7 + 1, acht is het
getal van de hemel; acht brengt ons bij wat de menselijke, de aardse maat te
boven gaat. God is in het spel.
Lucas 2: 21 “En toen er
acht dagen verstreken waren en hij besneden zou worden, kreeg hij de naam
Jezus”.
Bij de ruïnes van
basilieken in o.a. Carthago (in het huidige Tunesië), in Turkije (Efeze) en
in Syrië (N.O., de basiliek van Simon de pilaarheilige) zijn nog restanten
te bewonderen van deze achthoekige doopkapellen met verzonken, kruisvormige
doopbassins.
|
terug naar de top |
De
bewaard gebleven grafkelder dateert van 1566.
De toegang vanuit de kerk wordt gevormd door een poort in een rijke
omlijsting van twee Ionische pilasters die een kroonlijst dragen met een
uitgebreid Latijns grafschrift van Unico Ripperda, het geheel bekroond door
een gebroken fronton met bazuinende engelfiguren en twee wapens, gedekt door
helmen en omgeven van lambrequins en vlaggetrofeeën. De Ripperda's –
eveneens trouwens de van Coeverden's die waren bijgezet in de in 1855
verloren gegane grafkelder van Stoevelaar – waren aanzienlijke adellijke
personen die op de kastelen Weldam respectievelijk Stoevelaar woonden en als
zogenoemde borgmannen van Goor eeuwen een belangrijk stempel hebben gedrukt
op zowel het stadsbestuur als het kerkelijk bestuur van Goor.
echter voor de kerk letterlijk en figuurlijk de grote
klap. Goor was namelijk in handen van de Spaanse overheersers, werd veroverd
door de Staatsen, maar ging twee weken later weer over naar de Spanjaarden.
Tijdens die gevechten werden de kerk en de toren fors beschadigd en het zou
tot 1604 duren voordat er weer
aan een summiere restauratie werd begonnen. Waarschijnlijk in
1640 heeft er een uitbreiding naar het oosten plaats gevonden. De
'aansluiting' is nog duidelijk te zien aan de linkerzijde van de preekstoel.
teert de huidige toren
waarschijnlijk uit ca.
1500. Hij is opgetrokken uit baksteen (formaat 27 - 30 - 14 - 7 cm) in
zgn. kruisverband, telt vier geledingen en wordt gedekt door een achtzijdig
ingesnoerde spits. Een spitsboog in de westgevel omvat de door een korfboog
gedekte ingang met een door een segmentboog gedekt bovenlicht. De tweede
geleding heeft aan elke zijde een dubbele rondboognis, de derde een
spitsboognis, de vierde aan elke zijde een oorspronkelijk driedelig, thans
grotendeels dichtgemetseld en van zijn harnas beroofd galmgat.
